Scroll Top
panos-geramanis

ΠΑΝΟΣ ΓΕΡΑΜΑΝΗΣ (1945-2005)

Δημοσιογράφος, παραγωγός ραδιοφωνικών εκπομπών, συγγραφέας, μελετητής του λαϊκού τραγουδιού, πασίγνωστος κάποτε για την καθημερινή εκπομπή του «Λαϊκοί Βάρδοι» στο Δεύτερο Πρόγραμμα της ΕΡΤ. Για τον Πάνο Γεραμάνη υπάρχουν πάμπολλα άρθρα και αναρτήσεις, έχουν γυριστεί ντοκιμαντέρ, έχουν εκδοθεί βιβλία (μια βιογραφία του και δύο συλλογές άρθρων του), έχουν οργανωθεί τιμητικές μουσικές εκδηλώσεις, έχουν προβληθεί τηλεοπτικές εκπομπές αφιερωμένες στο έργο του. Όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση που εξέδωσε για τον θάνατό του η ΕΣΗΕΑ, υπήρξε «από τους σημαντικότερους δημοσιογράφους της γενιάς της δεκαετίας του ’60». Ωστόσο, δεν είναι ευρέως γνωστή η συμβολή του στο αντιδικτατορικό κίνημα, όταν, σε συνθήκες παρανομίας, έστελνε τακτικά τηλεφωνικές ανταποκρίσεις στην Ντόιτσε Βέλε και σε άλλους ξένους ραδιοσταθμούς για τις φυλακίσεις και τα βασανιστήρια στα οποία υποβάλλονταν φοιτητές και άλλοι αγωνιστές στα χέρια της Ασφάλειας πριν και μετά την εξέγερση του Πολυτεχνείου. Ως δημοσιογράφος και ραδιοφωνική «φωνή» ήταν αγαπημένος και διάσημος, όμως ως αγωνιστής ανήκε στις τάξεις των αφανών, όπως ο ίδιος το επέλεξε. Όπως χαρακτηριστικά έχει ειπωθεί για τον Πάνο: «Τέσσερα ήταν τα πράγματα που αγαπούσε: το λαϊκό τραγούδι, το ποδόσφαιρο, οι λαϊκές ταβέρνες (σε συνδυασμό με την παρέα με φίλους) και ασφαλώς το ΚΚΕ και ευρύτερα η Αριστερά». Στάθηκε τυχερός γιατί, στην επαγγελματική και την προσωπική του ζωή, υπηρέτησε ή ασχολήθηκε και με τα τέσσερα. 

Το Αρχείο της ΕΡΤ έχει ψηφιοποιήσει την εκπομπή του Άρη Σκιαδόπουλου (παραγωγή 2002, διάρκεια 47:32 λεπτά) που ήταν αφιερωμένη στον Πάνο Γεραμάνη. Στην ίδια διεύθυνση https://www.ert.gr/ert-arxeio/dromoi-panos-geramanis/ φιλοξενείται υλικό από το Φωτογραφικό Αρχείο τις ΕΡΤ που απεικονίζουν τον Π. Γεραμάνη στο στούντιο των εκπομπών του μαζί με σπουδαίους καλλιτέχνες του λαϊκού τραγουδιού καθώς και «Άσους των γηπέδων», όπως ήταν ο τίτλος μιας άλλης ραδιοφωνικής εκπομπής του. 

Στις 30 Σεπτέμβρη 2023, στο πλαίσιο του φεστιβάλ «Νύχτες Πρεμιέρας» στην Αθήνα, έγινε η πρώτη προβολή της ταινίας-ντοκιμαντέρ του Θάνου Κουτσανδρέα Λαϊκοί Βάρδοι – Στιγμές από τη ζωή τους και τη ζωή μας, που είναι αφιερωμένη στον Πάνο Γεραμάνη και την περίφημη εκπομπή του.

Από τις εκδόσεις Καστανιώτη κυκλοφόρησε το 2007 το βιβλίο του Η ζωή μου είναι ένα τραγούδι. Το 2010 εκδόθηκε η βιογραφία του, γραμμένη από τον πανεπιστημιακό Βασίλη Α. Καρδάση: Πάνος Γεραμάνης. Σε δρόμους λαϊκούς (εκδ. Άγκυρα).

Συμμετείχε με κείμενά του σε αρκετούς συλλογικούς τόμους, όπως στο Ακριβές στιγμές στη «Σκάλα του Μιλάνου» (επιμ. Ηλίας Βολιώτης-Καπετανάκης, Βόλος 2008).